René Magritte Πόλεμος και Ειρήνη – 28η Οκτωβρίου

Δράσεις  για τον Πόλεμο και την Ειρήνη βασισμένες σε πίνακες του γνωστού Βέλγου ζωγράφου René Magritte.

Μπορούν πίνακες του Βέλγου ζωγράφου René Magritte να μας μιλήσουν για τον πόλεμο και την Ειρήνη ;
Η αγάπη μου για την ενασχόληση μου με πίνακες ζωγράφων σε τέτοιες θεματικές είναι πλέον γνωστή !

René Magritte

Φέτος λοιπόν με αφορμή τον εορτασμό της 28ης Οκτωβρίου ασχοληθήκαμε με δύο πίνακες του γνωστού Βέλγου ζωγράφου του υπερρεαλισμού René Magritte,( όχι τον γνωστό με το πράσινο μήλο χχχ ) αλλά τους εξής δύο: « Ο ψεύτικος καθρέφτης» και « Στο Κατώφλι της Ελευθερίας» .

Ο ψεύτικος καθρέφτης
Στο Κατώφλι της Ελευθερίας

Προετοιμασία

Πριν ξεκινήσω τις δραστηριότητες έπρεπε να προετοιμαστώ , να παρέμβω και να « αποδομήσω και τους δύο πίνακες.

1.Δημιούργησα στον πρώτο πίνακα «Ο ψεύτικος καθρέφτης » ένα «αντίγραφο διαφάνεια ( απλά αφαίρεσα το φόντο με τον γαλάζιο ουρανό και πλαστικοποίησα το νέο πίνακα) .

2. Στον δεύτερο πίνακα « Στο κατώφλι της Ελευθερίας » έκανα περισσότερες «παρεμβάσεις» . Αφαίρεσα το κανόνι , και ξαναεκτύπωσα το μισό κάτω μέρος του πίνακα ώστε να μετακινείται και να καλύπτει το μέρος που στον αυθεντικό πίνακα υπάρχει το κανόνι. Κράτησα το κανόνι ώστε να το τοποθετώ εγώ στον πίνακα και τέλος αφαίρεσα όλα τα στοιχεία των παραθύρων ώστε τα παιδιά σε δεύτερη φάση να ζωγραφίσουν τα δικά τους στοιχεία.

 

3.Παράλληλα δημιούργησα και τρία φύλλα εργασίας, ένα για τον πρώτο πίνακα και άλλα δυο για το δεύτερο πίνακα.

Δραστηριότητα

Παρουσιάζουμε στην παρεούλα τον πρώτο πίνακα « Ο ψεύτικος καθρέφτης» ακούγοντας μια ήρεμη μουσική.
Ξεκινάει μία συζήτηση: «Τι βλέπει αυτό το μάτι; Έναν ήσυχο ουρανό. Πώς νιώθει όταν κοιτάζει τα σύννεφα; Νιώθει ηρεμία, χαρά, ειρήνη…». Παρατηρούμε τον πίνακα , τον αναλύουμε, γνωρίζουμε τον Ζωγράφο που τον ζωγράφισε κλπ .

Μέσα από το μάτι ξεπροβάλει η διαφάνεια – μάτι, που έχω φτιάξει, που τη δίνουμε στα παιδιά να μας πουν τι βλέπουν μέσα από αυτό περιφερόμενα στην τάξη , βγαίνοντας στην αυλή κλπ. Πως αισθάνονται; Πόσα διαφορετικά πράγματα βλέπει ο καθένας μας ;

Όταν ο πίνακας επιστρέψει σε εμένα ξαφνικά ακούγονται ήχοι του πολέμου (σειρήνες, όπλα).
– Τι ήχος είναι αυτό; – Από πού προέρχεται ; Ψάχνει «το μάτι» και ανακαλύπτει μία παλιά βαλίτσα του ‘40 στην οποία υπάρχουν εικόνες από τον τότε πόλεμο. Έτσι η διαφάνεια με το Μάτι μεταφέρετε πάνω από τις ασπρόμαυρες/γκρίζες εικόνες του πολέμου του 1940. Τώρα, μέσα από το Μάτι (τη διαφάνεια) δεν φαίνεται πια ο ουρανός. Φαίνονται οι στρατιώτες στα βουνά, τα σκοτεινά σύννεφα οι γυναίκες της Πίνδου κλπ .

Παρατηρούμε τις εικόνες ..Αλλάζουν τα συναισθήματα μας; Τι χρώματα επικρατούν ;
-Ποιος πόλεμος είναι αυτός άραγε ; είναι δίπλα μας ; -Πότε έγινε; Τις πληροφορίες τις αντλούμε από τη βαλίτσα που περιέχει πολλές εφημερίδες εποχής.


-Μπορούμε να μάθουμε από τις εφημερίδες ( ένα έντυπο στο οποίο τα νέα παιδιά δεν είναι εξοικειωμένα ); Μοιράζουμε τις εφημερίδες σε παρέες παιδιών και προσπαθούμε να καταλάβουμε τι έχει συμβεί.
Μας βοηθάνε και άλλα στοιχεία που περιέχει η βαλίτσα … ένα γράμμα στρατιώτη, μια εικόνα της παναγίας , μάλλινες κάλτσες , κασκόλ, σημαίες ( Ελληνική , Ιταλική και Γερμανική κλπ) και ένα βιβλίο «το Έπος του ’40» του Μανδηλαρά.


Πόσα δεινά μπορεί να μας φέρει ένας πόλεμος ; Πείνα , κατοχή; Βλέπουμε σχετικές εικόνες … Δίνουμε το πρώτο φύλλο εργασίας με το μάτι και τα παιδιά ζωγραφίζουν τον πόλεμο που βλέπουν μέσα από αυτό !


Στο καβαλέτο φέρνουμε στα κρυφά το δεύτερο πίνακα του Magritte , « Στο Κατώφλι της Ελευθερίας» αλλά χωρίς το κανόνι ..Στην μαυρίλα του πολέμου υπάρχει και ένα μέρος διαφορετικό , με πολλά παράθυρα και χρώματα!! Το μάτι κατευθύνεται προς τον πίνακα ! Παρατηρούμε το κάθε παράθυρο του πίνακα και τι υπάρχει σε αυτό !

– Αυτός είναι πίνακας της ειρήνης;
– -Ναι κυρία δεν έχει καθόλου πόλεμο

Ξαφνικά ακούγεται ένας δυνατός κρότος: Μπαμ! Ένα κανόνι!… Τραβάω αριστερά το κάτω μέρος του πίνακα και αποκαλύπτεται το κανόνι ….
– Αυτός είναι ο αυθεντικός πίνακας του ζωγράφου παιδιά. Έχει και ένα κανόνι… Τα παιδιά ήρθαν σε σύγχυση .. Τώρα τι πίνακας είναι; Της Ειρήνης ; Του πολέμου;


Μπορούμε εμείς να φτιάξουμε ένα αντίστοιχο πίνακα του πολέμου; Δίνουμε το Α3 το οποίο απεικονίζει άδεια παράθυρα του πίνακα και ζητάμε από τα παιδία παρατηρώντας τα αντίστοιχα παράθυρα του Magritte να ζωγραφίσουν σκηνές και στοιχεία πολέμου . Έτσι εκεί που υπάρχει το ανθρώπινο σώμα ζωγραφίζουν λυπημένους ανθρώπους , στο παράθυρο με το δάσος καμένα δέντρα κ.οκ.

Παραθέτουμε τους 2 πίνακες και τους σχολιάζουμε …

Το κανόνι σημαδεύει αυτά τα 8 παράθυρα για να μας πει: «Ο πόλεμος απειλεί τα πάντα». Απειλεί τη φύση, τον ουρανό, τα σπίτια μας, τους ίδιους τους ανθρώπους. Όταν όμως στεκόμαστε στο «κατώφλι της ελευθερίας», έχουμε τη δύναμη να διαλέξουμε να προστατεύσουμε αυτούς τους όμορφους κόσμους και να σταματήσουμε το κανόνι.

Επεμβαίνουμε πάλι στον πίνακα ζωγραφίζοντας πάλι τα 8 άδεια παράθυρα με σκηνές και στοιχεία της Ειρήνης πλέον . Ο νέος πίνακας γίνεται πολύχρωμος. Μα δημιουργεί ευχάριστα συναισθήματα.

Σε μία εφαρμογή που είχα δημιουργήσει παλαιότερα στο genially καταγράφουμε τα συναισθήματα του πολέμου και της Ειρήνης γεμίζοντας τα βάζα των συναισθημάτων και ζωγραφίζοντας !


Δίνουμε και το δεύτερο φύλλο εργασίας με το παράθυρο της Ειρήνης και τα παιδιά ζωγραφίζουν εικόνες ειρήνης χρησιμοποιώντας πολλά χρώματα πλέον.


Διαβάζουμε το παραμύθι «Κανονικά» της Μαρία Λυκάρτση.

Ένα παιδί αφηγείται τη δική του κανονικότητα. Εκείνα που κάνουν τη μέρα του ενδιαφέρουσα ή βαρετή. Αυτό που ονομάζεται Ειρήνη. Όλα αυτά θα γίνονταν κανονικά. Οι έγχρωμες εικόνες διακόπτονται σαν σκισμένες σελίδες από γκριζόμαυρες ρωγμές, αιχμηροί σαν χαρτί που κόβει. Ο πόλεμος δείχνει σαν την πίσω σελίδα που σκίζεται και εισβάλλει στο χρώμα της ζωής, στο κανονικά της. Πρόκειται για μία ευφυή εικονογραφική σύλληψη που αποτελεί έναν υψηλής αισθητικής οπτικό συλλογισμό για την επικράτηση του κακού στη ζωή και την ανατροπή του όμορφου.

Πηγή : Elniplex

Αυτό το βιβλίο μου δίνει την αφορμή να δούμε με τα παιδιά κάτι καταπληκτικές εικόνες κολλάζ Πολέμου – Ειρήνης  που τις αποκαλύπτω σιγά σιγά με την τεχνική της « κουρτίνας» που διαθέτει ο διαδραστικός πίνακας.  Από τον πόλεμο στην Ειρήνη και το αντίθετο … Πόσο σημαντικά είναι τα αυτονόητα της ζωής, η χαρά των μικρών στιγμών που ανά πάσα στιγμή μπορεί να ανατραπεί από τον Πόλεμο !

Επιστρέφουμε ξανά στον πίνακα « Στο κατώφλι της Ελευθερίας» και επικεντρωνόμαστε πλέον στο κανόνι . Μπορούμε να το αλλάξουμε να το μεταμορφώσουμε σε ένα αντικείμενο που θα φέρει την αλλαγή και την Ειρήνη ;
Οι προτάσεις πολλές από τα παιδιά. Τελικά επικράτησαν τέσσερις από αυτές τις οποίες υλοποιήσαμε με απλό κολλάζ πάνω στο κανόνι . Οπότε δημιουργήσαμε ένα ποτιστήρι, μία ντουντούκα, ένα νεροπίστολο και ένα κλειδί.


Τους έδωσα και το τρίτο φύλλο εργασίας για να μεταμορφώσουν τα κανόνια τους !


Πλησιάζοντας προς το τέλος της θεματικής έκανα το εξής. Πλαστικοποίησα τον πίνακα που είχαν ζωγραφίσει τα παιδιά την Ειρήνη στα 8 παράθυρα και έκοψα τα παράθυρα του πίνακα του Πολέμου που είχαν ζωγραφίσει με τέτοιο τρόπο ώστε να φαίνονται σαν να ανοίγουν. Τον τοποθέτησα πάνω από τον πλαστικοποιημένο πίνακα. Ζήτησα από τα παιδιά να μου φέρνουνε τα μεταμορφωμένα κανόνια. Κάθε φορά που τοποθετούσαμε ένα μεταμορφωμένο κανόνι άνοιγε και ένα παράθυρο του πολέμου, αποκαλύπτοντας από κάτω το παράθυρο της Ειρήνης ! Για παράδειγμα το κανόνι κλειδί άνοιξε το παράθυρο με τη φυλακή .. το κανόνι ποτιστήρι άνοιξε το παράθυρο με το καμένο δάσος και αποκαλύφτηκαν τα καταπράσινα δέντρα κ.ο.κ

Τα παιδιά ενθουσιάστηκαν ! Η επόμενη παρέμβαση τους ήταν να δώσουν χαρά στα παιδιά της κατοχής και να μετατρέψουν τις εικόνες από τις φωτογραφίες παιδιών στην κατοχή σε χαρούμενε εικόνες γεμάτες χρώμα!!


Η όλη δράση τελείωσε με την μετατροπή του πίνακα τους σε διαδραστικό. Επιλέξαμε ήχους που αντιστοιχούσαν σε κάθε παράθυρο που είχαν ζωγραφίσει και με το Makey Makey που είναι ένα εξαιρετικά δημοφιλές εκπαιδευτικό πακέτο εφευρέσεων STEM, το οποίο επιτρέπει στους χρήστες να μετατρέπουν οποιοδήποτε καθημερινό αγώγιμο αντικείμενο σε πλήκτρο ή ποντίκι υπολογιστή. Δημιουργώντας ένα απλό σενάριο στο Scratch τα παιδιά πατώντας την εικόνα του κάθε παραθύρου του πίνακα άκουγαν τον αντίστοιχο ήχο !!

Έτσι ο πίνακά μας ζωντάνεψε και μας γέμισε με μουσική και ήχους της Ειρήνης που πλέον συνειδητά επιλέγουμε ! Επιλέγουμε την συζήτηση , το διάλογο, την Ειρήνη και όχι τον πόλεμο !!

 

Χρόνια πολλά !!

300+ μοναδικοί Υπολογισμοί - Calculators ● VresKEP.gr ● Πολίτες & ΚΕΠ